"ที่ดิน น.ส.๓ น.ส.๓ ก. และ น.ส.๓ ข. มีได้แค่สิทธิครอบครอง แต่ไม่มีกรรมสิทธิ์นะครับ"

GreatBest Legal Issue (ฉ.๖๒๐)
"ที่ดิน น.ส.๓  น.ส.๓ ก. และ น.ส.๓ ข.  มีได้แค่สิทธิครอบครอง แต่ไม่มีกรรมสิทธิ์นะครับ"

ที่ดินกลุ่มที่มีหนังสือรับรองการทำประโยชน์  มีทั้ง น.ส.๓ ก. (ครุฑเขียว) น.ส.๓ และ น.ส.๓ ข. (ครุฑดำ)

หนังสือรับรองการทำประโยชน์” เป็นหนังสือคำรับรองจากพนักงานเจ้าหน้าที่ว่าได้ทำประโยชน์ในที่ดินแล้ว  ในทางกฎหมายถือว่าคนที่ได้หนังสือรับรองการทำประโยชน์ในที่ดินแปลงใด  จะมี "สิทธิครอบครอง" ในที่ดินแปลงนั้น

แต่....ไม่ได้ "กรรมสิทธิ์"  เหมือนโฉนดนะครับ  ซึ่งหากมีการปล่อยทิ้งไว้ไม่ทำประโยชน์ หรือปล่อยให้รกร้างว่างเปล่า เกิน ๕ ปีติดต่อกัน กฎหมายให้ถือว่าเจตนาสละสิทธิในที่ดินเฉพาะส่วนที่ทอดทิ้งไม่ทำประโยชน์หรือที่ปล่อยให้เป็นที่รกร้างว่างเปล่า  สามารถถูกสั่งเพิกถอนหนังสือแสดงสิทธิในที่ดินดังกล่าว และตกเป็นของรัฐได้ (ม.๖ กฎหมายที่ดิน)

นอกจากนี้  เพราะมีแค่สิทธิครองครอง  จึงสามารถถูกแย่งการครอบครองจากคนอื่นได้ และหากถูกแย่งการครอบครอง จะต้องฟ้องเรียกคืนภายใน ๑ ปี นะครับ 

ความต่างของ น.ส.๓ น.ส.๓ ก. และ น.ส.๓ ข. คือ

น.ส.๓ ก. จะออกในท้องที่ที่มีการระวางรูปถ่ายทางอากาศอย่างชัดเจน   และผู้ครอบครองสามารถยื่นเรื่องขอเปลี่ยนเป็นโฉนดที่ดิน น.ส.๔ ได้ 

ส่วน น.ส.๓  และ น.ส.๓ ข. จะออกในท้องที่ที่ไม่มีการระวาง  เป็นแผนที่รูปลอย

หมายเหตุ
มาตรา ๑  ในประมวลกฎหมายนี้
........
“หนังสือรับรองการทำประโยชน์” หมายความว่า หนังสือคำรับรองจากพนักงานเจ้าหน้าที่ว่าได้ทำประโยชน์ในที่ดินแล้ว
.......

มาตรา ๖  นับตั้งแต่วันที่ประกาศของคณะปฏิวัติฉบับนี้ใช้บังคับ บุคคลใดมีสิทธิในที่ดินตามโฉนดที่ดินหรือหนังสือรับรองการทำประโยชน์ หากบุคคลนั้นทอดทิ้งไม่ทำประโยชน์ในที่ดิน หรือปล่อยที่ดินให้เป็นที่รกร้างว่างเปล่า เกินกำหนดเวลาดังต่อไปนี้
(๑) สำหรับที่ดินที่มีโฉนดที่ดิน เกินสิบปีติดต่อกัน
(๒) สำหรับที่ดินที่มีหนังสือรับรองการทำประโยชน์ เกินห้าปีติดต่อกัน
ให้ถือว่าเจตนาสละสิทธิในที่ดินเฉพาะส่วนที่ทอดทิ้งไม่ทำประโยชน์ หรือที่ปล่อยให้เป็นที่รกร้างว่างเปล่า เมื่ออธิบดีได้ยื่นคำร้องต่อศาล และศาลได้สั่งเพิกถอนหนังสือแสดงสิทธิในที่ดินดังกล่าว ให้ที่ดินนั้นตกเป็นของรัฐเพื่อดำเนินการตามประมวลกฎหมายนี้ต่อไป

กฎหมายแพ่ง มาตรา ๑๓๗๕
           ถ้าผู้ครอบครองถูกแย่งการครอบครองโดยมิชอบด้วยกฎหมายไซร้ ท่านว่าผู้ครอบครองมีสิทธิจะได้คืนซึ่งการครอบครอง เว้นแต่อีกฝ่ายหนึ่งมีสิทธิเหนือทรัพย์สินดีกว่าซึ่งจะเป็นเหตุให้เรียกคืนจากผู้ครอบครองได้
               การฟ้องคดีเพื่อเอาคืนซึ่งการครอบครองนั้น ท่านว่าต้องฟ้องภายในปีหนึ่งนับแต่เวลาถูกแย่งการครอบครอง

ขอบคุณข้อมูลจากกรมที่ดินครับ
-----------------------
Great&Best Legal Knowledge Sharing
๑๙ ตุลาคม ๒๕๖๖